Jarosław. Śladami ck armii.

Mój dziadek Julian Feldman został powołany do wojska w CK armii austriackiej i odesłany na front włoski. Walczył nad Piawą. Najprawdopodobniej został zmobilizowany dopiero w 1918 roku, bo Piawa była główną linią włoskiej obrony przed Austriakami od marca do października 1918. Walka rozegrała się 15-22 czerwca nad rzeką Piawą, położonej niedaleko Wenecji, Padwy i Werony. 

Kiedy dziadek zachorował na malarię został odesłany do Jarosławia, gdzie w szpitalu wojskowym przeleżał kilka miesięcy.

Wybrałam się kilka dni temu do odległego o 30 km Jarosławia, miejscowości, z której wyruszali na I wojnę światową moi krajanie z Leżajska i okolic.

Walczyli m. in. z Kuryłówki Józef Ćwikła (wnuk mojego 3x pradziadka Błażeja Ćwikły- 29. Reg. Artylerii. Pierwszy wójt Kuryłówki w wolnej Polsce), Wojciech Abramek, Michał Podobiński, Franciszek Borek, Tomasz Rup ur 5 I 1899 w Kuryłówce, który zginął na froncie włoskim 4 VII 1918 roku, z Brzyskiej Woli - Józef Kosiarski (walczył z moim dziadkiem nad Piawą), Ćwikła Walenty (40.Pułk Piechoty), Masełek Szczepan (40. Pułk Piechoty), z Tarnawca Jan Krach, Michał Ingram (Reg Ruprechta 40.Pułk Piechoty) i wielu innych.

Żołnierze Cesarsko-Królewskiej Armii Austrowęgierskiej - Uczestnicy I wojny Światowej związani z Leżajskiem

W przeddzień wybuchu I Wojny Światowej w Jarosławiu stacjonowały:

8 Pułk Dragonów Grafa Rajmunda Montecuccoli

34 Pułk Piechoty K.K. Landwery „Jarosław”

89 Pułk Piechoty barona Eugeniusza von Albori

90 Pułk Piechoty gen. Rudolfa von Horsetzky de Hornthal

29 Pułk Armat Polowych

10 Dywizjon Artylerii Konnej

Sztab 6 Dywizji Kawalerii, 5 Brygady Kawalerii oraz mniejsze oddziały.

Austriacki garnizon funkcjonował w Jarosławiu przez 146 lat, aż do czasu zakończenia I wojny światowej. 

Fortyfikacje opactwa sióstr benedyktynek - koszary św. Anny (St. Anna Kaserne)

Po wcieleniu Jarosławia do monarchii habsburskiej Austriacy zamienili opactwo sióstr benedyktynek założone przez Annę Ostrogską w I poł. XVII w. na koszary wojskowe, umieszczając w nim dwie kompanie piechoty i sztab batalionu.

Kościół św. Mikołaja bp i św. Stanisława bp. przeznaczono na magazyn mundurów oraz siedzibę Wojskowej Komisji Mundurowej funkcjonującej  w Jarosławiu w latach 1774-1870.

Od roku 1870 w klasztorze zwanym "Anna Kasarnia" stacjonował 10 Dywizjon Artylerii Konnej. 

Baszta przy młynie

Baszta przy młynie

Baszta na sprzęt gospodarczy

***

W latach 1888-1889 Jarosław został ufortyfikowany licznymi ziemnymi szańcami. Powstały one na przedmieściu górnoleżajskim, na Olszanówce, nad Sanem oraz w okolicach Muniny.

W latach 1887-1897 powstały zabudowania wojskowe na Giergoncie obok dworca kolejowego gdzie zakwaterowano 89 i 90 Pułk Piechoty. Przy ul. Poniatowskiego wzniesiono koszary dla 8 Pułku Dragonów a na przedmieściu Głębockim dla artylerii.

***

Koszary 34. Pułku Piechoty K.K. Landwery 'Jarosław' przy ul. Kościuszki. 

Zbudowano je w stylu eklektycznym z funduszy krajowych dla 34 Pułku Obrony Krajowej "Jarosław".
W koszarach tych kwaterowano rekrutów armii austriackiej, w tym najprawdopodobniej mężczyzn z Leżajska i okolic, a więc i moich przodków. 
Tutaj najprawdopodobniej zostali rekrutowani czterej bracia Lejowie z Gillershofu, o których pisał Sławomir Kułacz w książce 'Leżajskie drogi do niepodległości' - Sławomir Kułacz; 2009.
W jednym z pawilonów kompleksu budynków znajdował się szpital.

Wcześniej, zanim ukończono koszary przy ul. Kościuszki szpital wojskowy wraz z apteką funkcjonował na potrzeby wojennych ofiar przy ul Krakowskiej, obsługiwany był przez stacjonujące w mieście bataliony sanitarne. Nie wiem, w którym obiekcie szpitalnym leczono mojego dziadka. Dziadek na wskutek ciężkiej choroby wyłysiał. Przeżył potem jeszcze II wojnę światową. Zmarł w wieku prawie 85 lat. 23 grudnia 1984 roku.

W latach 1782-1852 w tym budynku mieściły się austriackie magazyny wojskowe. W 1852 roku wykupiony przez miasto od rządu austriackiego, odnowiony, neogotycki. Gruntowna przebudowa w latach 1895-96 według projektów Dolińskiego i Kotłowskiego w charakterze neorenesansowym, zachowanym do dziś. W 1900 roku od strony wschodniej dobudowany został areszt miejski. Obecnie jarosławski Ratusz jest siedzibą władz miejskich.

Zegar na wieży Ratusza Miejskiego w Jarosławiu

***

Jarosław

http://www.grawerowanie-lublin.pl/?c.-i-k.-garnizon-w-jaroslawiu,99

Mama czy tato. Rodzinne podobieństwa

Gdy w rodzinie pojawia się dziecko, niemal każdy zadaje pytanie

-do kogo podobne?

Czasem chcemy komuś sprawić przyjemność i stwierdzamy 'cały tata', lub 'cała mama'

Kolor oczu, mimika, gesty czy inne cechy fizyczne zdradzają pokrewieństwo przodków. 

MyHeritage posiada pewną aplikację o nazwie Look-alike-Meter gdzie można sprawdzić, czy dziecko jest bardzo podobne do mamy czy też taty. Zabawa jest fajna, tym bardziej, że można szukać podobieństw nie tylko w relacji dziecko-rodzice, ale np dziecko-dziadkowie, dziecko-rodzeństwo itp

Dzisiaj jest rocznica śmierci mojej Babci Franciszki Feldman

FRANCISZKA MARIA FELDMAN Z D. ĆWIKŁA

112 lat temu urodziła się moja ukochana Babcia. Przyszła na świat 4 października 1900 r., w Kuryłówce 343, niewielkiej galicyjskiej wsi nad rzeką Złotą. Zmarła 23 lata temu, już jako wdowa, bowiem jej mąż Julian zmarł 5 lat wcześniej. 

Franciszka i Julian Feldmanowie. Złote Gody 1973r

Rodzice Franciszki to Michał Ćwikła i Zofia z Kapralów. Babcia Franka to moja ukochana babcia. Dopiero przeglądając księgi kościelne dowiedziałam się, że ochrzczono ją, jako Franciszka Maria, dwojga imion. Babcia została ochrzczona przez ks. proboszcza Juliana Krzyżanowskiego w Kościele rzymskokatolickim pod wezwaniem św. Józefa w Kuryłówce par. Tarnawiec. Chrzestni: Tomasz Kapral, Maria żona Jana Wrony. (Liber Baptisatorum 1900 nr 37).

chrzcielnica w kościele w Kuryłówce

ołtarz w kościele w Kuryłówce

 

Ślubu, który odbył się 21 maja 1923 r w tym samym kościele, w którym ochrzczono i babcię i dziadka udzielał ks. Ignacy Łaskawski. świadkowie na ślubie Alfred Horst, Jan Hartleb. (Lib Copulatorum 1923. Fot. HPIM0628.jpg).

Liber Copulatorum Kuryłówka par. Tarnawiec  1923

ZŁOTE GODY FRANCISZKI I JULIANA FELDMANÓW

16 sierpień 1986. Leżajsk, Ślub wnuczki Jadzi

Rodzinny plac moich dziadków stoi od wielu lat opuszczony i zaniedbany, a mimo to, ilekroć jestem w Kuryłówce obowiązkowo podjeżdżam po dom, powspominam szczęśliwe chwile z czasów mojego dzieciństwa, zrobię zdjęcie i z żalem odjeżdżam. Bywam często w Kuryłówce, bo na cmentarzu pochowani są moi przodkowie z dziada pradziada po kądzieli, a od niespełna roku również mój ojciec.

Dom rodzinny w Kuryłówce

Babcia Franka zmarła 21 listopada 1989 roku w Leżajsku, akt zgonu 36/1989 został wydany przez USC w Kuryłówce, pogrzeb odbył się w Kuryłówce, gdzie została pochowana na parafialnym cmentarzu. Spoczywa w grobie razem ze swoim mężem Julianem oraz zięciem Antonim Stankiewiczem.

Dzisiaj, 21 listopada jest 23 rocznica śmierci babci Franki. 

Pojadę zapalić świeczkę na jej grobie. Mam nadzieję, że płomień świeczki rozświetli mi ścieżkę, którą podążam. Mam nadzieję, że moja babcia czuwa, abym nie zbłądziła.

zobacz więcej:

Gazetka Rodzinna ProMemoriam

Franciszka Feldman - Biogram

Janina Stankiewicz  - Biogram córki Franciszki i Juliana Feldmanów

Gniazdo Ćwikłów

Gazetka Rodzinna Pro Memoriam

Hartleb Małgorzata

Na Forum Genealogicznym 'Lubelskie korzenie Niezależny Portal Genealogów Lubelszczyzny'  w indeksach małżeństw odnalazłam Małgorzatę Hartleb c. Jana i Elżbiety Beigert zam.Tarnawiec, która w wieku 44 lat poślubiła 30-letniego Jana Spaka  s. Alberta i Julii Raps zam.Lubycza. Zapisy pochodzą z Parafii Józefówka gm. Uhnów (diecezja Lwowska). Akt 13, 1878 rok.

Co prawda błędnie zapisane jest nazwisko, jako Hartleh, zamiast Hartleb i miejscowość Tarnowica zamiast Tarnawiec, z której pochodziła panna młoda, ale od razu skojarzyłam, że chodzi o osobę z mojego drzewa - Małgorzatę Hartleb. 

Małgorzata Hartleb ur. się 1 grudnia 1834 r w Dornbach (Tarnawiec), była córką niemieckich kolonistów - Jana Hartleba i Elżbiety Beigert, mieszkała pod nr domu 12. 
Małgorzata miała 12 rodzeństwa, 8 z nich zmarło w wieku zaledwie kilku lat. Z zapisów wynika, że przy życiu został jedynie Antoni, Ferdynand, Anna i Małgorzata. 
Przeszukałam moje dokumenty i odnalazłam w 'Dornbach T I Wyciagi Familijne 1795-1890' zdjęcie dokumentu - Page 14. Fot. P1180868.jpg

Rodzina Jana Hartleba z Dornbach 12

zobacz też:

Hartlebowie z Tarnawca

Wszystkich Świętych 2012

'Umarłych wieczność dotąd trwa, dokąd pamięcią im się płaci'

 - Wisława Szymborska

Cmentarz Komunalny w Leżajsku

Dzień Zaduszny 

Cmentarz Parafialny w Kuryłówce

Michał Adam Feldman

Przeszukując  na Family Search  censusy -spis ludności  United States Census z 1940 roku  odnalazłam Michała Feldmana. To brat mojego dziadka Juliana. Mam nadzieję, że to dobry trop, który umożliwi mi poszerzyć badania genealogiczne.

Jak się okazuje, w 1940 roku był już wdowcem, a miał zaledwie 51 lat. Jak wynika ze spisu mieszkał w Nowym Yorku. Był lokatorem u państwa Uretsky, Adres: Assembly District 7, Bronx, Nowy Jork, Bronx, Nowy Jork, Stany Zjednoczone.

Michał Adam Feldman urodził się 12 sierpnia 1889, Kuryłówka n. d. 235, w rodzinie niemieckich kolonistów, jako najstarszy syn Józefa Feldmana i Marianny Milli. Poród odbierała Małgorzata Grossman. Rodzice wybrali mu na chrzestnych Michała Timlera i Annę Federkiewicz. Został ochrzczony 15 sierpnia 1889r, w Kościele Parafialnym w Tarnawcu, ks. Mikołaj Burczyk.

Ojciec Józef był kowalem w Kuryłówce.

Fot. Liber Baptisatorum Kuryłówka. 1889.

Kościół w Tarnawcu

W domu była bieda. Skorzystał z okazji i jak wielu mieszkańców galicyjskich wsi i miasteczek postanowił wyruszyć w świat.

Wyjechał z Kuryłówki bezpowrotnie z bagażem rodzinnych dramatów. Z 16 dolarami w garści.

Miał 5 lat, gdy 16 listopada 1894r zmarła jego półtoraroczna siostra Anna Stanisława. Ania urodziła się 7 maja 1893r. Jego o dwa lata młodszy brat Jan (ur. 22 sierpnia 1897r) zmarł na szkarlatynę w wieku 4,5 lat. Jasiek zmarł 22 czerwca 1902 roku.

Michał 27 lutego 1906 roku wyjechał do Ameryki "za chlebem".

Kilka miesięcy później, bo 17 czerwca 1906r zmarła jego 11 miesięczna siostra Elżbieta Weronika. Michała już nie było w Polsce. W Kuryłówce przy rodzicach został jedynie brat Julian (ur. 6 lutego 1900r) oraz ich młodszy brat Adam Franciszek ur. 18 czerwca 1902 roku.

Już po jego wyjeździe, 13 października 1907 roku urodziła się jeszcze siostra Helenka, ale wkrótce 18 października 1910 roku zmarła na szkarlatynę, miała zaledwie 3 latka.

W tym samym roku zmarł jego ojciec Józef. Zmarł 8 stycznia 1910 roku, wcześniej niż siostrzyczka Helenka. Mama Marianna wychowywała tylko jedynego syna Juliana, bo Adam Franciszek zmarł, jako 17 letni chłopiec 10 kwietnia 1918 roku.

Razem z nim płynęli mieszkańcy Kuryłówki – Michał Dutko, i Maksym Krupa.

 Z Manifestu można odczytać, że Michał miał przy sobie 16$ i udawał się do swojego przyjaciela Jana Niemczyka do Hartfordu. Niebieskooki blondyn. 

Do USA płynął na statku "Finland" z  Antwerpii. 

Michał ożenił się z Rosjankąš, czy Włoszkąš. Miał jednego syna, nie wiem jak miał na imię, ale wiem, że wychowywał się u ciotki Antosi Banaś z Horstów. Zmarł podczas operacji. 

Przodkowie Jana Marii Rokity

Nie tak dawno, we wcześniejszych blogach pisałam o Mederach austriackiego pochodzenia: Nazwisko Meder oraz Jan Krach królem kurkowym we Lwowie

Bartosz Blaschke podesłał mi ciekawy link dot. biografii Jana Marii Rokity, z którego dowiaduję się, że jego dziadek Władysław Wajdowicz, żołnierz I wojny światowej, ożenił się z Marią Meder, z austriackiej rodziny Mederów, która w czasach zaborów przybyła do Lubaczowa.

Władysław Wajdowicz w dwudziestoleciu międzywojennym bogaty przedsiębiorca, był właścicielem najokazalszej willi w Przemyślu i sąsiadem Zbigniewa Brzezińskiego, późniejszego doradcy prezydenta USA Jimmy'ego Cartera.

Rokitowie z Przemyśla   (źródło: Gazeta Wprost)

Jan Rokita dobrze zna historię swej familii, ale tylko po kądzieli. - O rodzinie ojca wiem niewiele, bo ojciec opuścił matkę przed moim urodzeniem. Później nasze kontakty były sporadyczne - mówi "Wprost" Jan Rokita. Wiadomo, że Tadeusz Rokita pochodził z rodziny kolejarskiej. Matka Adela, prawniczka, wychowywała syna samotnie, a właściwie ze swymi pięcioma siostrami, typowymi krakowskimi inteligentkami, w większości starymi pannami. - Pijąc kawę czy herbatę i paląc namiętnie sporty w szklanych lufkach, prowadziły piękną starointeligencką polszczyzną długie rozmowy - wspomina Rokita.

Rodzina matki Jana Rokity była inteligencko-mieszczańska. Dziadek Władysław Wajdowicz, żołnierz I wojny światowej, a w dwudziestoleciu międzywojennym bogaty przedsiębiorca, był właścicielem najokazalszej willi w Przemyślu i sąsiadem Zbigniewa Brzezińskiego, późniejszego doradcy prezydenta USA Jimmy'ego Cartera. Rokita wspomina, że był to "fanatyczny endek, ale dusza człowiek". Babcia Maria pochodziła z austriackiej rodziny Mederów, która w czasach zaborów przybyła do Lubaczowa. Zarówno dziadek, jak i babcia umarli przed urodzeniem Janka, ale jeszcze długo w rodzinie mówiono mu: "Zrób tak, bo tak właśnie zrobiłby dziadek".
Matka Jana Rokity, z którą mieszkał przez 31 lat, jeszcze przed wojną zaczęła studiować prawo na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. W czasie okupacji uciekła do Generalnej Guberni, ale usiłowała wrócić do Przemyśla. W tym celu próbowała przepłynąć San. Sowieci strzelali do łódki, zabili przewoźnika i jego syna, a panią Adelę uwięzili. Dopiero po kilku dniach NKWD uwierzyło, że nie uciekała ona - jak wszyscy - od Sowietów, lecz płynęła do nich. W Krakowie znalazła się pod koniec wojny, uciekając przed Ukraińcami. - Pociąg stanął w tym mieście na kilka dni i to zadecydowało, że zostałem krakusem - śmieje się Jan Rokita. 

Politycy, którzy przemilczają swoją przeszłość, ściągają podejrzenia, że chcą coś ukryć. Przeszłość prędzej czy później ich dopada. Przekonał się o tym prezydent Władimir Putin. Mimo że nie chciał mówić o swoich przodkach, dziennikarze ustalili, że jego ojciec służył w NKWD, a dziadek był kucharzem w Petersburgu. Po rewolucji 1917 r. gotował dla Lenina, a po jego śmierci - na jednej z dacz Stalina.